Dlaczego ludzie liczą od lewej do prawej

Reklama

śr., 09/15/2021 - 15:13 -- MagdalenaL

Kiedy ludzie sortują przedmioty według wielkości, prawie zawsze robią to od lewej do prawej - i tak jest również w przypadku, gdy muszą wyobrazić sobie sekwencje czasu lub sekwencje liczb w przestrzeni lub przedstawić je w uporządkowany sposób. Jest to dziwne, ponieważ nie ma ani oczywistego powodu, ani znanej przyczyny tej wyraźnej preferencji. Czy jest to genetycznie utrwalone w cechach behawioralnych - a jeśli tak, to dlaczego? A może dorośli po prostu przypadkowo liczą od lewej do prawej, bo tak zostało kiedyś ustalone kulturowo i jest przekazywane z pokolenia na pokolenie - bo przecież po co zmieniać tradycje?

 

Zespół kierowany przez psychologa Benjamina Pitta z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley przyjrzał się temu zjawisku bliżej. W czasopiśmie "Science Advances" naukowcy dochodzą do wniosku, iż w zasadzie mogłoby być na odwrót.

Naukowcy najpierw analizowali, z kim mogą porównać swoją eksperymentalną grupę "praktycznie wszystkich ludzi", aby móc wyciągnąć wnioski na temat tego, czy liczenie i sortowanie zachowań "wszystkich osób" jest wrodzone czy wyuczone.

W końcu przetestowali dwie grupy, którym nie można jeszcze zarzucić podążania za pewnym schematem: małe dzieci, które dopiero uczą się liczyć, oraz członków Tsimane, grupy rdzennych mieszkańców dorzecza Amazonki w Boliwii. Tsimane rzadko kontaktują się z ludźmi ze społeczeństwa przemysłowego, nie uczęszczają do szkół, praktycznie nie korzystają z nowoczesnej technologii i, jak się przypuszcza, raczej nie ulegają wpływowi kulturowemu, by liczyć przestrzennie w określonym kierunku. Jeśli dzieci i Tsimane również liczyliby od lewej do prawej, to przemawiałoby to za stałą i dziedziczoną cechą.

Przy stole laboratoryjnym na uniwersytecie oraz jego odpowiedniku w Amazonii, badacze poprosili 30 trzy- i pięciolatków oraz 96 Tsimane o posortowanie chmur składających się z jednej do pięciu kropek lub pojedynczych kropek różnej wielkości w rzędy według liczby lub wymiaru. Następnie porównali wynik z tym, co w tym przypadku robią dorośli badani, czyli zawsze sortują od lewej do prawej. Inaczej było w przypadku mieszkańców Amazonii i dzieci: tutaj nie wyłoniono żadnego preferowanego kierunku.

 

Podobny obraz wyłonił się z innego eksperymentu, w którym kolejnych 60 Tsimane zostało poproszonych o posortowanie obiektów o różnych rozmiarach lub liczbach, jak również chronologicznie na osiach pionowych lub poziomych. Tutaj również przeciętny uczestnik eksperymentu z USA, Chin czy Indii postępował metodycznie

i sortował na różne kategorie, konsekwentnie w jednym kierunku. Tak samo było w przypadku mniej niż połowy Tsimane.

Rdzenni mieszkańcy Amazonii układają przedmioty w celu eksperymentu

Kobieta z plemienia Tsimane układa obrazki według kategorii czasowej (dojrzałe banany są starsze od zielonych). Preferowana kolejność, na przykład od lewej do prawej, nie była taka sama, gdy zadanie to powierzono innym osobom testującym.

Jak wnioskuje Pitt i jego współbadacze, najwyraźniej zachowanie to u ludzi nie jest ustalone dziedziczone, ale raczej kopiowane od innych przez większość społeczeństwa już w wieku dziecięcym. Zaprzecza to wcześniejszym teoriom, które zakładały, że w mózgach noworodków - a także u różnych zwierząt - są już utrwalone struktury, które warunkują umysłową linię liczbową, na której wartości rosną od lewej do prawej. Jako możliwą przyczynę tego zjawiska zakładano asymetrię w półkulach. Asymetryczna anatomia mózgu, jak również system nagród mogą predefiniować podświadomy, przestrzennie ukierunkowany system oceny poprzez procesy motywacyjne, który następnie nadaje kierunek procesom porządkowania. Nowe wyniki sugerują jednak, że aspekty kulturowe prawdopodobnie odgrywają bardziej istotną rolę.

Autor: 
Jan Osterkamp; Tłumaczenie: Agnieszka Cyganik
Źródło: 
https://www.spektrum.de/news/warum-menschen-von-links-nach-rechts-zaehlen/1911373
Polub Plportal.pl:

Reklama